Bệnh tiêu chảy ở người lớn và những điều cần biết

Một điều cần biết về bệnh tiêu chảy ở người lớn

Theo tiêu chuẩn lâm sàng, bệnh tiêu chảy được định nghĩa là đại tiện phân lỏng hoặc nước trên 3 lần/ 24 giờ. Trong đó tiêu chảy cấp là tiêu chảy kéo dài không quá 14 ngày.

bệnh tiêu chảy ở người lớn

Ảnh: Bệnh tiêu chảy ở người lớn

Tiêu chảy là một bệnh khá phổ biến trong cuộc sống thường ngày nhưng nếu không điều trị kịp thời nó sẽ dẫn đến những hậu quả vô cùng nguy hiểm. Ở các nước đã phát triển, tỷ lệ tiêu chảy cấp dự đoán là từ 0,5 đến 2 lần mắc/ người/ năm (tỷ lệ này sẽ cao hơn ở các nước đang và kém phát triển).

Nguyên nhân của bệnh tiêu chảy là gì?

Có nhiều nguyên nhân dẫn đến bệnh tiêu chảy. Thông thường có các nguyên nhân chính sau:

Nguyên nhân do virut: có nhiều loại virut gây nên tiêu chảy, thông thường là: Rotavirus (thường gặp ở trẻ em), Adenovirus, Caliciviruses,..

Nguyên nhân do vi khuẩn: một số vi khuẩn sau có thể gây nên bệnh tiêu chảy như:

Staphylococcus aureus (S. aureus) – thường xuất hiện ở các loại thịt đã qua xử lí công nghệ hay các loại bánh làm bằng sữa.

Clostridium perfringens – có mặt ở các thực phẩm được hâm ấm.

Bacillus cereus – vi khuẩn này thường lây nhiễm qua gạo và đậu.

Salmonella – loại vi khuẩn hay nhiễm ở trứng gia cầm như gà, vịt, ngỗng…

Shigella – vi khuẩn này thường được phát hiện trong các nhà giữ trẻ, các làng xóm ở nông thôn.

Escherichia coli (E. coli) – có ở những loại thịt chưa nấu chin.

Campylobacter jejuni – thường có ở các loại gia cầm, các vườn trại nuôi gia cầm.

Yersinia enterocolitica – có mặt ở các loại thịt và swuax nhiễm vi khuẩn.

Vibrio parahaemolyticus – thường gặp ở các loại hải sản sống.

Vibrio cholerae – xuất hiện và có mặt từ nguồn nước bị ô nhiễm. Hay gặp nhất ở các nước đang và kém phát triển.

Nguyên nhân do kí sinh trùng: điển hình là 3 loại sau:

Giardia lamblia – loại ký sinh trùng này làm ô nhiễm nguồn nước.

Entamoeba histolytica – nước hay thực phẩm bị nhiễm phân người là con đường lây lan của kí sinh trùng này.

Cryptosporidium – lan truyền qua thực phẩm, nước đặc biệt hay có ở các loại rau sống.

Nguyên nhân do thuốc men: một số thuốc cũng có thể gây ra tiêu chảy như: Thuốc kháng sinh; Thuốc nhuận tràng; Thuốc điều trị cao huyết áp…

Ngoài ra một số chất hóa học cũng có thể gây nên bệnh tiêu chảy như: rượu, cafe, trà, bạc hà,…

Nguyên nhân từ một số bệnh khác như một số bệnh truyền nhiễm, bệnh nhiễm trùng máu, đái tháo đường,…

Các triệu chứng thường gặp?

Tiêu chảy

Là dấu hiệu đầu tiên và hay gặp nhất của bệnh.Mức độ biểu hiện có thể khác nhau, có thể từ phân nát không thành khuôn hoặc phân lỏng nước. Một ngày có thể đại tiền từ vài lần đến vài chục lần. Để đánh giá mức độ nặng của tiêu chảy có thể dựa vào mức ảnh hưởng của bệnh tới cuộc sống hàng ngày và dấu hiệu mất nước.

Cũng có thể gặp trường hợp tiêu chảy phân máu. Đó là biểu hiện của tình trạng viêm đại tràng do vi khuẩn mức độ nặng. Trường hợp này hay đi kèm theo sốt. Sốt có thể kéo dài trên 2 ngày.

Dấu hiệu mất nước

Đây là một dấu hiệu rất quan trọng. Dấu hiệu mất nước bao gồm sự khát nước, nước tiểu giảm, tình trạng da và niêm mạc khô, môi khô, mắt trũng, mất sự đàn hồi của da biểu hiện bằng dấu hiệu nếp véo da, mạch nhanh, tụt huyết áp tư thế hoặc nặng hơn là tụt huyết áp, mệt xỉu. ở người lớn, tình trạng mất nước nhẹ thường khó phát hiện.

Buồn nôn

Là triệu chứng kèm theo của bệnh tiêu chảy. Ở một số bệnh nhân, triệu chứng nôn có thể lại xuất hiện nổi trội hơn so với dấu hiệu tiêu chảy.ở trường hợp này cần lưu ý đến tác nhân nhiễm độc tố vi khuẩn (thường khởi phát tiêu chảy từ 2-7 giờ khi ăn thức ăn bị nhiễm khuẩn với biểu hiện nôn là chính, đôi lúc đau quặn bụng, có thể sốt hoặc không).

Biến chứng thường gặp nhất của bệnh tiêu chảy?

Mất nước là biến chứng hay gặp nhất khi bị tiêu chảy. Mất nước nhẹ, bệnh nhân sẽ cảm thấy khát nước và da khô. Nếu tình trạng mất nước nặng, có thể dẫn đến tụt huyết áp, nước tiểu ít thậm chí là vô niệu. Từ đó kéo theo hàng loạt các hậu quả nghiêm trọng khác như sốc, suy thận, hôn mê,…

Mất nước kéo theo tình trạng rối loạn điện giải hay mất cân bằng điện giải. Hay gặp nhất là thiếu hụt natri và kali.

Điều trị bệnh tiêu chảy ở người lớn?

Việc điều trị tiêu chảy phải tuân thủ theo 3 nguyên tắc:

Cách ly bệnh nhân.

Bồi phụ nước và điện giải nhanh chóng và đầy đủ.

Dùng kháng sinh để diệt vi khuẩn.

Cụ thể:
Cách ly bệnh nhân tránh sự lây lan của bệnh.

Bù nước chống mất nước: sử dụng dung dịch Oresol (ORS) để uống nhiều lần trong ngày, mỗi lần uống một lượng nhỏ. Lượng Oresol (ORS) uống vào thường gấp đôi lượng dịch đã mất. Ở trường hợp nặng có thể truyền dịch bằng đường tĩnh mạch.

Dùng thuốc Kháng sinh: chỉ định khi bệnh nhân có sốt, có hội chứng nhiễm khuẩn. kháng sinh phù hợp hay dùng là kháng sinh nhóm fluoroquinolon. Ngoài ra nếu tiêu chảy quá nhiều phải dùng thêm các thuốc cầm tiêu chảy (trừ trường hợp tiêu chảy phân nhầy máu).

Nếu nguyên nhân do các độc tố thì phải dùng thuốc hấp thu chất độc.

Chế độ ăn uống khi bị bệnh tiêu chảy?

Ăn uống đủ dinh dưỡng nhưng tránh các đồ hải sản. Tránh các loại đồ uống có chất kích thích như rượu, bia, café,…

Ăn các loại hoa quả tốt trong việc điều trị bệnh như chuối, táo, ổi,…

Phòng tránh bệnh tiêu chảy ở người lớn như thế nào?

phòng bệnh tiêu chảy ở người lớn

Ảnh: phòng bệnh tiêu chảy ở người lớn

Vệ sinh cá nhân sạch sẽ, đặc biệt về vấn đề vệ sinh trước ăn và sau khi đi vệ sinh.

Ăn chín uống sôi là nguyên tắc không thể bỏ qua để phòng tránh bệnh tiêu chảy ở người lớn.

Sử dụng nguồn nước sạch, đảm bảo vệ sinh.

Khi bị tiêu chảy nên hạn chế các nơi đông người, các địa điểm công cộng.

Cảm ơn các bạn đã quan tâm đến bài viết Bệnh tiêu chảy ở người lớn và những điều cần biết của chúng tôi!

Bình Luận